2026-09-21
Twee lampen op basis van dezelfde LED-component kunnen na vijf jaar een duidelijk verschil in output vertonen. Het verschil zit vrijwel nooit in de chip zelf, maar in de snelheid waarmee warmte uit de chip wordt afgevoerd — dat wordt bepaald door de behuizingsconstructie, niet door dat kopgetal in de specificatietabel.
Een stijging van de junctietemperatuur leidt tot een daling van de output en daarmee ook tot een kortere effectieve levensduur. In de sector wordt dit uitgedrukt met de term 'lumenonderhoud': een waarde zoals L70 geeft het moment aan waarop de output is teruggevallen tot 70% van de beginwaarde. Niemand kan 50.000 uur wachten om dit daadwerkelijk te meten, dus dit getal wordt afgeleid. LM-80 is de standaardmethode waarbij LED-componenten bij een gespecificeerde behuizingstemperatuur draaien (meestal op drie temperatuurpunten, gangbaar 55, 85 en 105 °C) en de output gedurende duizenden uren wordt geregistreerd; TM-21 bepaalt vervolgens hoe deze meetwaarden naar een langere periode worden geëxtrapoleerd, hoever die extrapolatie mag gaan en hoe de betrouwbaarheid afneemt zodra die grens wordt overschreden.
Met die achtergrond wordt een levensduurclaim pas begrijpelijk. Een uitspraak als ‘50.000 uur L70’ heeft alleen betekenis als de behuizingstemperatuur waarop die is gebaseerd erbij wordt vermeld, want dezelfde component overschrijdt dat aantal gemakkelijk bij 55 °C, maar haalt het bij 105 °C mogelijk lang niet. Vraag daarom om het LM-80-rapport en de TM-21-extrapolatieresultaten, en vergelijk de testtemperatuur met de werkelijke omgevingstemperatuur waarin de armatuur zich bevindt.
Warmte verlaat het component via een vast pad – chip, soldeer, thermische pad, substraat, thermisch interfacemateriaal, heatsink, lucht – en elke schakel in deze keten kan een knelpunt zijn. Het meest voorkomende probleem in de praktijk is niet het falen van de LED, maar dat de heatsink verstopt raakt door stof in een werkplaats met vezels of meel in de lucht; dit is zowel een onderhoudsprobleem als een ontwerpprobleem.